Sinong dakila o bayani?

SINONG DAKILA O BAYANI?

sino nga ba ang tinuturing na bayani?

yaong dakilang taong sa bayan nagsilbi?

lagay ng bayan ba'y kanilang napabuti?

tulad nina Rizal, Bonifacio't Mabini?

O.F.W. ay bayaning di kilala

na nagsasakripisyo para sa pamilya

sa ibang bansa sa kakarampot na kita

mapakain, mapag-aral ang anak nila

bayaning manggagawa, bayani ng bayan

buhay nila'y inspirasyon sa mamamayan

na ipaglaban ang hustisyang panlipunan

nang lumaya ang bayan sa tuso't gahaman

di lang dayuhan ang kalaban nitong bansa

kundi mismong kababayan ngunit kuhila

tulad ng pulitikong nagsisilbi kunwa

ngunit sa kabang bayan ay nananagasa

mahirap man ang magpakabayani ngayon

tinuring raw na bayani'y patay na noon

gayunpaman, kunin ang aral ng kahapon

mabuting gawa nila'y gawing inspirasyon

- gregoriovbituinjr.

12.17.2023

Kawikaan sa kwaderno

KAWIKAAN SA KWADERNO

"The least I can do is speak out for those who cannot speak for themselves." 

~ kawikaan sa pabalat ng isang kwaderno

nabili ko sa Benguet ang kwadernong iyon

dahil anong ganda ng kawikaan doon

marahil tibak din ang nagsalita niyon

na may tapang kapara ng oso o leyon

ang tangi kong magagawa'y ang magsalita

para sa tinanggalan ng tinig, dalita,

maliliit, vendor, babae, manggagawa,

magsasaka, pinagsamantalahang sadya

kawikaang sinasabuhay na totoo

kaya kwadernong yao'y iniingatan ko

makabuluhang patnubay sa pagkatao, 

pangarap, hustisya, karapatan, prinsipyo

kung may gayong kwaderno pa'y aking bibilhin

upang ipangregalo sa kapwa ko man din

nang maging gabay din nila ang diwang angkin

upang api't sadlak sa putik ay hanguin

- gregoriovbituinjr.

12.17.2023

Paggising sa umaga

PAGGISING SA UMAGA

isusulat ko pa rin ang bulong ng puso

kahit na ang sinta'y naroon sa malayo

o naririto sa tabi't aking kasuyo

lalo na't pag-ibig nama'y di naglalaho

kapara ng tula paggising sa umaga

bago mag-almusal o nag-uminat muna

tula ang kinakape't pinapandesal pa

kakathai'y nasa panaginip kanina

iyon ay kung matatandaan ang naisip

na pagkamulat pa lang ay agad nahagip

may talinghaga kaya roong nasisilip

at agad tinala sa notbuk ang nalirip

nagtungo ang diwata sa dalampasigan

nakapanguha ng masarap na halaan

wala bang tambakol, tulingan o gulyasan

na masarap ihanda sa pananghalian

- gregoriovbituinjr.

12.17.2023

Nang maglaho ang musa

NANG MAGLAHO ANG MUSA

nang magsindi ng ilaw ay agad naglaho

ang musa ng panitik na nirarahuyo

na kanina'y kaniig sa munti kong mundo

animo haraya'y inagaw ng liwanag

imahinasyong materyal man o baliwag

isang reyalidad na nakababagabag

kaulayaw ko pa ang musa ng panitik

habang sa kwaderno'y may isinasatitik

na mga salitang sa puso'y isiniksik

ibinubulong niya ang mga kataga

upang maisulat sa mga kinakatha

kong akda, sanaysay man o kwento o tula

dapithapon na kasi't magtatakipsilim

nang siya'y makaniig sa punong malilim

nang magliwanag tanda ng gabing madilim

na madalas mangyari habang nag-iisip

nagigising sa mahaba kong pagkaidlip

kailan siya babalik ay di ko lirip

o, bakit ang musa'y bigla na lang nawala

gayunman, salamat sa tiwala't salita

na sa akin ay ibinulong niyang kusa

- gregoriovbituinjr.

12.16.2023

Tula ko'y tulay

TULA KO'Y TULAY

tula'y kinakatha tuwina

madalas sa gabi't umaga

pagtula'y bisyo ko talaga

iyon ang aking kaluluwa

ang tula ko'y tulay sa tanan

kaya ako'y tulay din naman

tulay na aapak-apakan

at nagsisilbi ring dugtungan

ng magkalayong mga pulo

na kung walang balsa'y dadako

tulay din sa pagkakasundo

at sa mutyang pinipintuho

tula ko'y tulay at daanan

patungong sinta o digma man

tulay sa ating karapatan

at upang hustisya'y makamtan

tulay nang tao'y magkalapit

nang magkita ang magkapatid

mahaba man ito't maliit

mahalaga'y nakakatawid

tulay ay matulaing pook

kahit masaya man o lugmok

tula'y sa dibdib nakasuksok

na nasang iyon ay maarok

- gregoriovbituinjr.

12.16.2023

Tagilo (pyramid) at upaw (kalbo)

TAGILO (PYRAMID) AT UPAW (KALBO)

dalawang salita sa palaisipan

habang nagsasagot nito'y natagpuan

tagilo at upaw, bago o luma man

ay dapat aralin, ito'y matutunan

taal bang salita sa'ting bayan ito

tiyak na ang upaw ay lokal sa kalbo

ngunit ang pyramid, tawag ay tagilo

ito ba'y salitang sadyang inimbento?

magkagayunpaman, mabuti't nabatid

bagong kaalaman ang sa krosword hatid

na sa panulaa'y ating magagamit

sagutan ang krosword, huwag kang sisirit

mayroon daw upaw na nagpapalahaw

na nasa tagilo, at uhaw na uhaw

bakit nasa loob? anong hinihiyaw?

ha? nagpasaklolo't di na makagalaw?

- gregoriovbituinjr.

12.16.2023

* palaisipan mula sa Pilipino Star Ngayon, 12.15.2023; 1 Pababa; at 23 Pahalang

* matatagpuan din ang kahulugan ng tagilo at upaw  sa UP Diksiyonaryong Filipino, p. 1202 at p. 1307, ayon sa pagkakasunod

Ang bantay

ANG BANTAY

di ka basta makaparada

pagkat anong higpit ng bantay

kahit pa ika'y bumusina

o sa daan pa'y maglupasay

pag nagpilit baka mangalmot

pag sasakyan mo'y hinambalang

ramdam mong nakakapanlambot

pag ganyang bantay ay kaytapang

kanino ba siyang alaga

baka gutom na sa maghapon

bigyan kaya ng pritong isda

nang siya'y maging mahinahon

ganoon nga ang ginawa ko

at nai-park ang motorsiklo

- gregoriovbituinjr.

12.15.2023